Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

29 juni 2017

"...zodat het langzaam in je bloed komp"



Mail! Een persbericht van belVita. Nog nooit van gehoord? Nou, eigenlijk is belVita Liga (waar het in 2014 van is afgesplitst), maar dan voor grote mensen, grote mensen die te drukdrukdruk zijn om te ontbijten. Over Liga had ik het heel lang geleden al eens. Dan ben je als eetschrijver best nieuwsgierig of de spin-off een beetje een verhaal heeft.

Dat valt niet tegen. In de mail bij het persbericht staat te lezen: "De ochtend is voor veel mensen vaak een druk moment. We vergeten daardoor soms zelfs te eten, terwijl het juist belangrijk is om je dag goed te starten. belVita wordt gemaakt met 5 soorten volkorengranen. Bovendien geven de biscuits door de zorgvuldig geselecteerde ingrediënten en het milde bakproces langzaam en op regelmatige basis koolhydraten vrij. Energie voor de hele ochtend!". Nou, dat klinkt indrukwekkend, zeg nou zelf. Na opening van het persbericht vinden we vervolgens het bovenstaand afgebeelde als verduidelijking.

Ik weet niet hoe het voor u is, waarde eetlezer, maar voor mij is zo'n tekst pure nostalgie. Het is net of ik mijn oma weer hoor zeggen: "Goed kauwen, zodat het langzaam in je bloed komp". Dat zij dat zo zei is niet zo heel verwonderlijk: ze groeide meer dan honderd jaar geleden op, toen we nog veel minder wisten van wat voeding in je lijf doet dan nu, en ging meteen na de lagere school in een dienstbetrekking. Dat excuus heeft belVita niet.

"De combinatie van het gecontroleerde bakproces en de zorgvuldig geselecteerde granen in belVita biscuits resulteert in een hoog gehalte langzaam verteerbaar zetmeel, een vorm van koolhydraten. Als onderdeel van een gebalanceerd ontbijt worden de koolhydraten uit belVita geleidelijk vrijgegeven in het bloed en afgegeven aan het lichaam", het is een hele mondvol en het klinkt best indrukwekkend, maar wat staat hier nu feitelijk? Niets!

Uiteraard ben ik even in de pen geklommen. "Ik ben heel benieuwd op welk onderzoek deze bewering is gebaseerd en hoe het mechanisme precies werkt. Kunt u mij daar meer over vertellen?", vroeg ik onschuldig. Binnen een kwartier had ik antwoord: die vraag werd even doorgespeeld en ik zou binnenkort méér horen.

Vervolgens heeft men mogelijk bij belVita even gegoogeld en in de smiezen gekregen dat ik niet zo heel makkelijk met een kluitje in het riet te sturen ben--in elk geval niet zo makkelijk als de beheerders van een paar blogs die opduiken wanneer je even een goedgekozen tekstdeel uit bovenstaand georakel in Google mikt. Nou ja, daar staat ook niet zelden in een vijfpuntslettertje "gesponsord" bij. Dat verklaart veel. Hoe dan ook hoorde ik niets meer terug.

De feiten: dat "langzame koolhydraten" er inderdaad voor zorgen dat je minder snel honger krijgt, staat nog lang niet vast en wordt in feite op steeds grotere schaal betwijfeld. Dat ze de bloedsuikerspiegel langzamer laten stijgen lijkt iets beter te kloppen en vooral om die reden staat de Europese Commissie dit soort claims dan ook toe, waarbij het jammer is dat producenten zelfgekozen bloemrijke taal mogen gebruiken zonder te hoeven uitleggen waarin het "milde"of "gecontroleerde" bakproces precies bestaat en welke granen er "zorgvuldig geselecteerd" zijn--en wat het verschil is met een eventuele onzorgvuldige selectie.

Zeker is wel dat deze ontbijtbiscuits wel heel erg eenzijdig zijn. belVita weet dat ook en verspreidt foto's waarop hun product wordt gecombineerd met een bakje yoghurt met vers fruit en een kop thee. De vraag is dan weer waar de winst van dit product zit ten opzichte van een andere bron van (langzame) koolhydraten. Waarschijnlijk is die gering, en dat is dan weer prima want het ontbijt is net als elke andere maaltijd niet iets dat je on the run moet eten. Daar moet je even rustig de tijd voor nemen. (Ja, die heb je wél. We hebben allemaal elk etmaal 24 uur en het hele leven is keuzes maken. Wie de tijd neemt voor elke maaltijd, kiest voor gezondheid!)

Enfin, dat heb ik allemaal al best vaak uitgelegd. Rest mij nog te vertellen hoeveel calorieën dit bij nader inzien niet zo handige ontbijthulpje bevat. Dat komt op 55 kcal per biscuit en dus 220 kcal voor de aanbevolen ontbijtportie. Is dat veel? Nee, dat is karig. Een goed ontbijt--één dat ervoor zorgt dat je niet halverwege de ochtend al zin krijgt om te gaan knabbelen--bevat minimaal 300 maar liever ca. 500 kcal. Daarvan kunt je het best een deel in de vorm van eiwitten eten, die een aanzienlijk betere verzadiging geven dan de langzame koolhydraten waarop belVita zijn productbelofte baseert.

Zo. U ook weer bijgepraat.

19 juni 2017

Geradicaliseerde koppen


Nou, dat weten we dus ook weer: allemaal van de oude kaas afblijven, want anders is het afgelopen met je seksleven. Libelle (alles wat vrouwen willen weten; volg ons nu ook op Snapchat en Instagram) zegt het zélf.

Wie op de link klikt en de moeite neemt even verder te lezen dan de kop, krijgt een iets ander verhaal te zien. In oude kaas zit een stofje, tyramine, dat bij een KLEIN aantal mensen die daar gevoelig voor zijn hoofdpijn KAN veroorzaken. Deze mensen moeten trouwens, behalve met oude kaas en een aantal andere kazen, voorzichtig zijn met rauwe melk, rauw vlees, rauwe of gerookte vis, zuurkool en eigenlijk alle gefermenteerde producten. Maar dat vermeldt Libelle dan weer niet. Want het gáát helemaal niet om correcte informatie. Het gaat om kliks scoren. Dit "wetenschappelijke bewijs" is een slap excuus voor pure clickbait. Goed voor de advertentiewerving.

Dat is overigens ook precies de reden dat een weliswaar onvolledig maar in elk geval nog genuanceerd betoog opzettelijk wordt voorzien van een kop die alsnog--zoals Carmiggelt het zo mooi noemde--de waarheid liegt. Mensen die niet verder lezen dan de kop lekker op het verkeerde been zetten: dat is geen ongelukje, dat is een kunst geworden. Een kunst die harde knaken oplevert. En die de maatschappij opzadelt met steeds maar meer kolderverhalen en steeds meer mensen die niet meer weten waaraan ze zich te houden hebben. Wat mooi is, want die kunnen dan weer lekker op sensatiekoppen klikken.

Het is de vloek van een situatie die we zelf hebben laten ontstaan. Met onze zucht naar gratis informatie, die ervoor zorgt dat degelijke journalistiek zo goed als onrendabel is geworden. Zodat het niet langer de lezers zijn die de media bekostigen, maar de adverteerders. Met de lezer--ú dus--als koopwaar.

Weet u wat? Daar krijg IK nou hoofdpijn van.