Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

30 augustus 2016

Op je krent zitten en kurkuma schransen


Weet u wat volgens mij de grootste hobbel is op weg naar een gezond eet- en leefpatroon? Nee, niet zozeer het feit dat je daarvoor moeite moet doen en je dingen moet ontzeggen, want eigenlijk is dat niet eens zo. Bewegen is leuk en gezond eten is lekker. Dat is het probleem niet. Het probleem is de ruis op de lijn van allerlei mensen, media en marketeers die je willen laten geloven dat bewegen vervelend en tijdrovend is, en gezond eten saai en al even tijdrovend. Tijd die je hard nodig hebt voor écht genieten: een Knorr Wereldmenu met een Monatoetje na, en vervolgens een avondje plezier op de bank voor de buis.

Diezelfde mensen, media en marketeers hebben bovendien met de regelmaat van de klok goed nieuws voor je. Lekker eten van pure ingrediënten waaraan je zelf tijd en aandacht  besteedt hóeft helemaal niet--koop in de super een pakje, bakje of zakje met een Vinkje erop en je bent onder de pannen. En dat bewegen, daar kun je eigenlijk ook wel buiten. Er zijn namelijk Superfoods die dat geheel overbodig maken.

Ja, echt. En als u dat gelooft, maken ze u met plezier nog wel iets anders wijs. Hoe dan ook: kurkuma, mensen. Kurkuma lost alles op! Kurkuma kan moeiteloos de plaats innemen van al uw lichaamsbeweging. Kijk maar wat Flair erover zegt. Toch niet het eerste het beste blad, nietwaar?

Jazeker: "bewezen" staat er. Hoe, wanneer, waar en door wie dat precies bewezen is, meldt Flair helaas niet, maar ze zullen het daar vast wel weten. Bovendien: klinkt je dat niet als muziek in de oren? Nou, niet zeuren dan!

Waar heeft Flair deze bewezen wetenschap eigenlijk vandaan? Een persbericht van een universiteit waar een baanbrekende ontdekking is gedaan? Nou nee. De bron is Yoors! ('the Source is Yoors'--die slagzin moet ik ze proberen te verkopen, maar dat terzijde)

Nog nooit van gehoord? Ik kende ook alleen maar de naam. Zullen we beautyblogger Serena even aan het woord laten om te vertellen wat Yoors precies is? Kom er maar in, Serena!

Nee, dat is flauw. We kunnen eigenlijk veel beter Yoors zélf even laten vertellen wat Yoors precies is: een site waar alles om Eerlijk, Delen en Gelijkheid gaat. Eerlijk omdat je er onder gelijkgestemden bent, Delen omdat 80% van de inkomsten naar de leden terugvloeien, en Gelijkheid omdat aanbieder en consument er op gelijke voet staan. Alleen als je aanbiedingen wilt ontvangen, krijg je die en nog een paar centen op de koop toe. Te mooi om waar te zijn? Nee hoor!

Plaatje duidelijk? Welkom in de wondere wereld van de clickbait. De wereld waarin de spectaculaire kletsverhalen over elkaar heen buitelen, waar vervolgens via reclame-inkomsten aan wordt verdiend. De waarheid? Die komt er niet op aan. Dat is nou éénmaal de prijs die je betaalt voor gratis informatie. Die je, dat spreekt vanzelf, als muziek in de oren klinkt.

Overigens, nog even over die kurkuma. Ik wilde er even 150 gram van afwegen om een foto van te maken, maar helaas: het potje dat ik in huis heb, bevatte helemaal vol slechts 44 gram. Scoor dus even een groothandelspas en koop een paar van deze kloeke potten ter grootte van een literpak melk. Die bevatten drie goede mokken vol van het poedertje, een pond wel, en met slechts tien van deze potten kun je dus dik een maand vooruit. Voedzaam ook nog, want je dagelijkse portie is zó maar een kwart van je totale energiebehoefde. Je kunt er dus makkelijk je lunch mee doen, met vermoedelijk een paar glazen water erbij. Smakelijk! Ga ik intussen even lekker een rondje hardlopen.




Chaos!


Goed, we gooien 'm er nog een keer in. Twéé Vinkjes dus. Het linker, het blauwe, staat voor een "bewuste keuze binnen deze productgroep". Het rechter, het groene (hoewel het vinkje dus net zo blauw is), staat voor een "gezondere keuze binnen deze productgroep". De huiskamervraag luidt dus nu: met welke kleur Vinkje heb je nou de beste keuze te pakken?

Nee, net wat u zegt: dat komt niet uit de verf. Nog afgezien van het feit dat deze Vinkjes in werkelijkheid behoorlijk klein staan afgedrukt: je ziet het verschil sowieso nauwelijks. Bovendien klinken bewust en gezonder allebei prima, toch?

Ja, precies. En dat was nou juist, zoals ik al eerder in illuster gezelschap uitlegde, het probleem, Chaos was het, opperste verwarring bij de consument, ook nog wel sporadisch al bij de experts van het Voedingscentrum en, zo bleek onlangs, zelfs bij de stichting die het heeft uitgevonden. Verwarring en chaos waar nu eindelijk een einde aan komt: de Stichting Ik Kies Bewust heeft, onder forse druk van de publieke opinie, te langen leste ingezien dat dat blauwe Vinkje niet houdbaar is. Het moet weg.

Maar dat vindt de Federatie Nederlandse Levensmiddelen Industrie niet fijn. Het wordt chaos! En bovendien zijn er op deze manier nog maar een kleine 15% van de producten in de winkel van die Echte Aanraders. Een dikke 85% is dat niet meer. Waaronder allerlei marginaal minder ongezonde frisdranken, ijstaarten, toetjes en snoeperij. Wat erg toch!

"Nu is iedereen weer even goed", klaagt Léon Jansen van de club industriëlen. Nou ja, dat is natuurlijk een manier om het te zeggen. Je kunt ook zeggen dat iedereen weer even slecht is, en dat komt een heel stuk dichter bij de waarheid. Want dat blauwe Vinkje heeft jarenlang tegengehouden dat er vanuit diverse voorlichtingsinstanties nu eens keihard werd gezegd dat je beter géén frisdrank kunt drinken, géén ijs, géén toetjes en géén snoep kunt nemen. Dat je gewoon eens goed moet onthouden dat je dat soort dingen moet zien als een traktatie voor af en toe, en niet als een bewuste keuze waar je lekker van kunt pakken want het is immers zo bewust? Eindelijk komt er een eind aan dat blauwe schaamlapvinkje, die pleister op dat houten been, dat alibi voor mensen die diep in hun hart wel beter wisten om toch te bezwijken voor de verleiding en zo geld in het laatje te brengen.

Léon Jansen baalt ervan. Wat interessant is, want behalve woordvoerder van de NFLI is Léon Jansen ook nog iets bij diezelfde Stichting Ik Kies Bewust die dat blauwe Vinkje wegadviseert. Hij is er één van de medeoprichters en de secretaris van, en bovendien is hij strategisch adviseur bij Schuttelaar & Partners, het reclamebureau dat het Vinkje heeft bedacht. Dat is hij allemaal nog steeds, maar nu even niet. Nu blijkt hij toch vooral een voedingsindustrieel die boos is omdat hij niet meer mag doen of een aantal van zijn producten best wel reuze gezond zijn. O nee, sorry, bewust natuurlijk.

De vos die zichzelf laat kennen als bewaker van het kippenhok, dus weer eens. En vooral dát lijkt me bijster ongezond. Enfin, dat had u natuurlijk zelf allemaal al geconcludeerd na lezing van het Antidieetboek. Toch?


26 augustus 2016

(geen boek over) Suiker


Dit moet je beslist lezen, zei een kennis me. Ik trok een gezicht. Boeken met "suiker" in de titel gaan maar al te vaak over "suikervrij eten", "leven zonder suiker" en aanverwante strevens (spoiler: suikervrij eten is onmogelijk; in al ons voedsel zit minimaal een kleine hoeveelheid suiker). En wie was Onno Wesseling?

Goed. Het werd me snel duidelijk gemaakt: "Suiker" is weliswaar een boek over suiker, maar geen goeroeboek; het is een roman. Een roman over de liefde voor het vak van pâtissier. Een oud Nederlands woord daarvoor is suikerbakker. En daar gaat dit boek over: over een jongetje van adellijke komaf dat zijn verstikkende milieu verlaat, besluit dat hij liever in de keuken staat en per ongeluk in contact komt met één van de meest gevierde pâtissiers (door Wesseling "Zuckerbäcker" genoemd, waarvoor hij vast zijn redenen heeft, maar ik vond juist dat niets toevoegen) van Europa, een Zwitser die furore maakt in Venetië.

Ik hield van deze roman, die bol staat van de onmogelijke liefdes die toch blijken te kunnen, en dan toch ook weer niet. In feite wordt--en dat is misschien wel het mooiste van dit boek--de liefde tussen man en vrouw prachtig verweven met de liefde tussen man en ambacht, met in allebei teleurstelling, bedrog, rivaliteit, verraad en nog veel meer.

"Suiker" is volgens de flaptekst een boek over wat er gebeurt als mensen op je vertrouwen terwijl dat vertrouwen niet terecht is. Het zal wel kloppen: zo'n flap wordt gemaakt in overleg met de auteur. Maar ik kon daarin niet het belangrijkste thema van het boek herkennen. Het boek gaat vooral over emotie, de intense emotie die alleen uit liefde en overgave voortkomt. Waarbij die liefde en overgave gelijkelijk verdeeld worden tussen de vleselijke liefde en de liefde voor het perfecte product van een totaal toegewijde vakman.

Het is vanwege dat laatste feest der herkenning (en verder om het briljante en totaal onverwachte slot) dat ik besloot het boek hier te bespreken. Omdat ik het een aanrader vind voor iedereen die de liefde voor goed voedsel en culinair vakmanschap herkent. U dus, eetlezer. Lees dit boek!

Suiker
Onno Wesseling
Paperback
Uitgeverij De Geus
348 blz.
Adviesprijs 19,95 
ISBN 978 90 445 2822 0
Ook als e-book, 9,99



Labels:

08 augustus 2016

Nieuw! Gezond eten is niet gezond!



"Toch maken de deskundigen zich zorgen, want als je té gezond eet, kan dat heel ongezond worden en zelfs gevaarlijk, doordat je bijvoorbeeld bepaalde voedingsstoffen mist".

Ja, lees dat nóg maar een keer. Het staat er écht: té gezond eten kan ongezond zijn. Tja, die deskundigen dachten ook: iedereen maakt tegenwoordig furore met een gezondheidshype, laten wij ook maar eens een keer. En dan rolt er zoiets uit--vermoedelijk overigens nadat de bureauredacteuren van RTL erop los zijn gegaan, met hun al even hippige visie op de betekenis van het woord "gezond".

Moe, doodmoe word je ervan.

De ellende is: je ziet wat ze bedoelen, die deskundigen,  en met die bedoeling ben ik het nog eens ook. De gekkigheden buitelen inderdaad over elkaar heen. Zo'n Rens Kroes met haar glazen kleiwater, de natuurgeneeskundigen met hun meer op hocuspocus dan op wetenschap gestoelde en dan ook totaal inconsequente adviezen, de tarwegrasclubs die vinden dat je maar gewoon bacteriologisch besmette poep moet eten omdat het tegen de religie is om het spul behoorlijk te reinigen.

Allemaal totale idioterie, ja. Maar wie daaruit de conclusie trekt dat mensen "te veel bezig zijn met gezond eten" en dat "te gezond eten ongezond is", leutert al even zwaar uit zijn nek.

Want mensen zijn helemaal niet te veel bezig met gezond eten. Ze zijn vooral VERKEERD en daardoor totaal vruchteloos bezig met gezond eten. Ze zoeken gezondheid in allerlei wondermiddeltjes, niet zelden in de hoop dat ze dan door kunnen gaan met hun ongezonde gewoonten. Lekker gemaksvoedsel eten, lekker veel frisdrank in huis blijven halen, lekker twee keer per week naar de McDrive voor een portie McKlef met een supersized beker McMierzoet.

Nee, dat werkt niet.

Want gezond eten komt niet uit de ketel van Panoramix. In "gezond eten" is eten een werkwoord. Er is wat aandacht voor nodig. Er moet wat tijd en moeite in geïnvesteerd worden. Het komt je niet aanwaaien en het zit al helemaal niet in een bekertje blubber of een zakje zangzaad. Gezond eten hangt sowieso meer af van wat je laat staan dan van wat je eet.

Enfin, dat heb ik allemaal al eens uitgelegd in het Antidieetboek. Een boek dat ik voor de verdiensten natuurlijk veel beter een titel had kunnen geven met "killerbody" of zoiets erin, maar zo ben ik nou eenmaal niet. Een boek waar er lang geen honderdduizend van verkocht zijn, maar waarover wel nog steeds zo ongeveer wekelijks lezers me mailen dat het wérkt. Wat ik al weet overigens, want het werkte bij mij ook. Nee, ik ben er niet zo knap en lekker van geworden als Rens. Maar Rens is dan ook nog geen 30, en ik ben 61.

Zo. En na al dat schaamteloze geplug--ik zal er geen gewoonte van maken maar ik word soms ook gewoon een beetje boos van al die desinformatie--krijgt u nu een stukje Antidieetboek van me cadeau. Namelijk mijn eigen "schijf van vijf". De basis voor gezond eten. Zonder gras met poep of andere kolder. Komt-ie:


  • eet gevarieerd
  • eet niet te veel
  • eet niet uit pakjes, bakjes of zakjes
  • eet lekker
  • haal je calorieën uit je eten, niet uit je drinken


Gewoon 's proberen. Ik garandeer u dat het niet "te gezond" is. Het is wel bijna té simpel, ja. Dat wel. Mooi hè?