Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

19 september 2016

Voedselonderwijs? Ja, maar en mits...


Voedselonderwijs verplicht voor ieder kind. Eindelijk, denk je dan. Er zijn al diverse generaties opgegroeid zonder veel basiskennis van hun eten, waar het vandaan komt, hoe het op je bord belandt en wat het met je lijf doet. En wie die kennis als kind niet meekrijgt, kan hem ook niet doorgeven aan zijn eigen kinderen. Dus voedselonderwijs móet. Wie kan dáár nou tegen zijn?

En gelukkig: vandaag is het zo ver. Het kabinet trekt 5,7 miljoen euro uit voor een lespakket over gezond eten. De staatssecretaris van Volksgezondheid is er ook blij mee: “Hoe mooi is het als kinderen straks het goede voorbeeld geven aan hun ouders? Kinderen leren op school hoe leuk en lekker gezond eten kan zijn en ouders kunnen meegenieten van zelfbereid eten en zelf verbouwde groenten die kinderen meenemen naar huis. Daar begint gezond opgroeien”.

Ziet er geweldig uit. Een goed moment om even de pret te gaan bederven en me hardop af te vragen wat er nu in de praktijk precies gaat gebeuren. Wat de inhoud van dat voedselonderwijs gaan worden.

Kijk, voedingsvoorlichting is er al in Nederland. We hebben een Voedingscentrum. Dat geeft adviezen die gebaseerd zijn op de input van de Gezondheidsraad. Die input moet vertaald worden naar gewonemensentaal, en dat moet allemaal vooral kort en dus ongenuanceerd. Dat leidt dan tot campagnes waar ik in het verleden niet onverdeeld blij mee was. Zoals deze en deze. En tot steun aan een draak van een label als het Vinkje (of eigenlijk: de Vinkjes), waar zelfs de initiatiefnemers zélf in verstrikt raken en dat dan ook van mij en een aantal collega's stante pede mag verdwijnen. En dan heb je ook nog JOGG, dat heel regelmatig gewoon het probleem niet ziet.

Die partijen blijken het allemaal niet te kunnen. Hoe dat komt? Om te beginnen natuurlijk doordat ze het op moeten nemen tegen marketeers met forse budgetten die ons trakteren op stukjes beleving en allerhande schijnvoordelen van producten. En ten tweede zeer beslist doordat ze ook nog eens moeten samenwerken met precies diezelfde marketeers. Want die hebben iets waar bovenstaande instanties te kort aan hebben: geld. En ze hebben aan de andere kant het verkooppotentieel van de gezondheidsclaim terdege ontdekt (die Vinkjes waar ik het over had? Bedacht door het reclamebureau van Unilever en Friesland-Campina en vervolgens, omdat dat toch wat vreemd oogt, ondergebracht in een door henzelf opgerichte stichting).

En dat is het grootste probleem van de voedingsvoorlichting in Nederland: de vinger in de pap van Big Food.

Dat is de reden dat ik de petitie bedoeld in de illustratie bij dit stukje niet heb getekend. Omdat tussen de vele initiatiefnemers ook het Centraal Bureau Levensmiddelenhandel (een koepel van fabrikanten van industrieel voedsel) staat, terwijl tussen de ondersteuners Albert Heijn staat. En zo komen we wat mij betreft van de regen in de drup. Ik neem het deze instanties helemaal niet kwalijk dat ze geld willen verdienen, maar je stelt de vos nou éénmaal niet aan als bewaker van het kippenhok.

Kan het anders? Vast wel. Met voldoende geld en voldoende goede wil, en een goed afgebakend gemeenschappelijk uitgangspunt. Waar bijvoorbeeld deel van zou kunnen uitmaken dat voedsel met een merk per definitie buiten het lespakket blijft. Dat is tenslotte een omweg die niet relevant is.

Gaat dat ook gebeuren? Ik weet het niet, maar ik vrees van niet. Want dat geld komt er niet als het niet van Big Food komt. Omdat onze regering nog altijd niet de conclusie heeft getrokken dat goede voeding de basis is van een goede gezondheid en dat je dus met goede voedingsvoorlichting zonder inmenging van commerciële partijen zo veel op volksgezondheid kunt besparen dat het project zichzelf op termijn moeiteloos zou moeten kunnen terugverdienen.

Maar dat is op termijn. En de verkiezingen zijn morgen. En het geld is vandaag nodig. Dus de kans is levensgroot dat ook dit nieuwe project weer verzandt in een feestje van product placement zoals dat vermaledijde "gezonde ontbijt" op Koningsdag.

Jammer.




0 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home