Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

21 december 2012

Tom en de anderen

Of ik dan helemaal geen mening had over de documentaire "Rauwer" over die arme Tom Watkins en zijn moeder, die fantatieke foodfundamentaliste, zo wordt mij meermaals per dag gevraagd. Ja, daar heb ik een mening over.

Om maar meteen duidelijkheid te scheppen: nee, ik vind de moeder van Tom geen monster en Tom niet per definitie zielig. En nee, ik zou het als vader van Tom zeker niet net zo doen.

De moeder van Tom is een rawfoodie en die heb je in gradaties. Voor zo ver ik kan zien is zij behoorlijk extreem. Andere rawfoodies die ik gesproken heb, streven ernaar een groot deel van hun voedsel rauw te consumeren. Zij vinden dat rauw voedsel het zwaartepunt moet zijn, maar dat het voordelen heeft een aantal producten te verhitten. Graanproducten eten zij echter geen van allen.

Even voor de duidelijkheid: ik heb zojuist een rauwe wortel gegeten en die was heerlijk, veel lekkerder dan ik een gekookte wortel vind. Sterker, met gekookte worteltjes doe je mij bepaald geen plezier. Er zijn andere momenten dat ik graag een rauwkostsalade mag eten. In die zin eet ik dus ook rauw--en u ook, durf ik te wedden.

Rauw voedsel heeft inderdaad een aantal voordelen, bijvoorbeeld voor de mondhygiëne. Doordat je rauw voedsel flink moet kauwen, komen er enzymen vrij die voor het welzijn van het gebit en het tandvlees belangrijk zijn. Dat kauwen zijn wij westerlingen een beetje verleerd en onze gebitten zijn dan ook doorgaans niet best. Doordat rauw voedsel langer gekauwd wordt, voel je je ook eerder verzadigd. Gekookt voedsel, vooral gemaksvoedsel, noodt tot hap-slik-weg en leidt dus makkelijk tot overeten. Ook dat is ons veelal aan te zien.

Aan de andere kant kan ons lichaam niet geweldig goed overweg met rauwe groenten. We halen er enkele, maar lang niet alle voedingsstoffen uit, zoals we bijvoorbeeld wel met fruit kunnen. In wetenschappelijke hoek leeft dan ook breed de overtuiging dat onze voorouders zijn geëvolueerd op hoofdzakelijk fruit, aangevuld met noten en enkele dierlijke eiwitten, dikwijls uit insecten en later, toen we voorzichtig begonnen gereedschap te gebruiken, ook uit vis en schaaldieren. Ook wordt er in de wetenschappelijke mainstream van uitgegaan dat dank zij het eten van verhit voedsel ons brein heeft kunnen groeien. Daaraan zou het dus te danken zijn dat wij uiteindelijk homo sapiens sapiens zijn geworden. Deze overtuigingen worden overigens door veel rawfoodies als misvatting weggezet.

Maar dat vind ik allemaal niet zo belangrijk. Andere mensen eten geen graanproducten en hebben daar goed doorgeredeneerde motivaties voor, die in wetenschappelijke kringen ook niet allemaal breed gedragen worden. Anderen zijn vegetariër of veganist en hebben daar goede redenen voor. Nog weer anderen eten waanzinnige hoeveelheden vlees, een veelvoud van wat ze uit voedingskundig oogpunt nodig hebben. Aziaten eten heel anders dan Europeanen. Een norm is er nauwelijks. Door de bank genomen werkt het in elk geval, want de mens tiert nog steeds welig en dreigt in sommige opzichten zelfs aan zijn succes ten onder te gaan.

Tom Watkins komt door zijn dieet een aantal voedingsstoffen te kort, met name vitamine B12. Dat is een stof die de mens niet zodanig kan aanmaken dat het lichaam er nog iets aan heeft en wij moeten dus dierlijke producten eten om deze essentiële micronutriënt binnen te krijgen, tenzij we bereid zijn af en toe Ome Willem na te volgen en een broodje poep te nuttigen, want het weinige dat we aanmaken verlaat langs die weg ons lichaam. Die dierlijke producten hoeven overigens geen vlees of vis te zijn; in zuivel zit het ook. Veel veganisten slikken in plaats daarvan B12-supplementen: niet voor niets merkt klinisch scheikundige Frits Muskiet op dat wij ons de luxe van het veganisme kunnen veroorloven bij de gratie van de drogisterij. Ik kon overigens uit de documentaire niet opmaken of Tom en zijn moeder dergelijke supplementen slikken.

Maar nu even over al die andere kinderen en hun ouders waar we dan weer niet massaal tegen te hoop lopen. Die kinderen van wie de ouders nauwelijks sjoege hebben van een gezond voedingspatroon en nauwelijks de tijd (beweren te) hebben om daar even werk van te maken. Die kinderen die, ter voorkoming van voedselonlusten, vrijwel dag in dag uit appelmoes uit een potje krijgen in plaats van de verfoeide spruitjes, witloof of spinazie. Die kinderen die nauwelijks nog een maaltijd in gezinsverband nuttigen en leven in een cultuur van pak-maar-wat-uit-de-koelkast. Die kinderen die veel te veel uit pakjes, zakjes en bakjes eten en daardoor naar verhouding veel te veel suikers binnenkrijgen, om nog maar te zwijgen van de andere rommel. Die kinderen die boterhammen mee naar school krijgen maar ook geld, zodat de boterhammen niet zelden in de vuilnisbak belanden ten faveure van minstens één gezinszak chips vergezeld van een blikje energiedrank.

Al die kinderen dus, die naar mijn vaste overtuiging dikwijls nog aanzienlijk slechter eten dan Tom en die daardoor weliswaar geen groeiachterstand hebben, maar wel in de breedte een fors groeioverschot vertonen. Kinderen die dus vermoedelijk aardig wat ongezonder zijn dan Tom, maar die op school niet gepest worden omdat hun ongezonde gedrag toevallig conform is aan de norm van het moment.

Wat gaan we daaraan doen? Niets. Nou ja, niets individueels. We proberen het tij te keren door een halfhartig beleid met een Convenant Overgewicht, later haastig omgedoopt tot Convenant Gezond Gewicht maar in de praktijk vooral een Convenant Vrijblijvendheid omdat we er nou eenmaal ook niks aan kunnen doen dat een groot deel van de natie ervoor kiest zijn eigen gezondheid en die van zijn kinderen de nek om te draaien. Niet uit--al dan niet geheel of gedeeltelijk misplaatste--overtuiging zoals de moeder van Tom, maar voor het overgrote deel uit pure gemakzucht.

Heel eerlijk gezegd weet ik niet wat erger is. Maar wat ik erger vind, weet ik eigenlijk wel.


Kerstaanbiedingen tot 50% korting

8 Comments:

  • At 21 december 2012 17:41, Anonymous Tanja said…

    Vergis je niet: er zijn ook al kinderen met extreem overgewicht onder toezicht gesteld. Dus er is wel degelijk sprake van gelijke monniken, gelijke kappen.
    Los daarvan heft het een het ander niet op: als jij je arm breekt, is dat niet 'niet erg' omdat een ander een been, of twee armen, gebroken heeft bijvoorbeeld.

    De moeder van Tom kwam op mij over als een bekeerling, en meestal zijn dat mensen die de nuance uit het oog verliezen - ze was wel erg absoluut. En de goeroe die in rauwer werd opgevoerd sloeg ronduit wartaal uit ('Alle chronische ontstekingen zijn te wijten aan 1 ding: calcium!', en alle chronische ontstekingen en pijn kon je oplossen door een half uur met je blote voeten in het gras te lopen en te connecten met moeder aarde - als dat zou werken, waarom hebben dan zoveel mensen last?).
    Je kunt vrees ik wel stellen dat de meeste mensen (veel) meer groente en fruit en dergelijke zouden moeten consumeren en (veel) minder vlees/dierlijke eiwitten.
    Maar de moeder van Tom is een extreem voorbeeld, en roept dus ook extreme reacties op. Jammer dat dat een echte discussie overschaduwt.

     
  • At 21 december 2012 17:43, Blogger Bianca said…

    Mooi verwoord!

     
  • At 21 december 2012 17:48, Blogger Bianca said…

    Mooi verwoord Gerrit Jan!

     
  • At 21 december 2012 22:50, Anonymous Anoniem said…

    Ik ken helaas 4 mensen die allemaal (weliswaar pas na tientallen jaren) arbeidsongeschikt thuis zitten, waarvan de oorzaak zeer waarschijnlijk ligt in een star veganistische eetwijze.

    Een van hen heeft zelfs jaren in ziekenhuizen gelegen en heeft zeer ernstige blijvende schade aan haar ruggegraat opgelopen, er is weinig hoop dat dit nog goed komt. Gevolg zeer ernstige chronische pijn nauwelijks kunnen zitten en staan, en suicidale neigingen!

    Ben zelf jaren en jaren vegetarier geweest maar ben uiteindelijk tot de conclusie gekomen dat ik daar helemaal niets of niemand mee help. Het is een misverstand van stadsmensen.

    Op www.lierrekeith.com kun je een boek hierover vinden geschreven door Lierre die zelf 20 jaar ervaring heeft met veganistich eten...

    Humanbee

     
  • At 21 december 2012 22:50, Blogger Lot said…

    Tanja je moet ook anderhalf uur met je voeten in het gras :)

    Wat ik het ergste en engste vond was de goeroe die zo op Tom inpraatte dat hij het middelpunt van de beweging kon worden het vooral af zou hangen wat Tom er mee ging doen, hij moest een ridder, krijger warior worden en dan zou iedereen hem cool vinden als hij 18 was, en moeder maar instemmend knikken.
    Dat soort praat kan en mag je je kind niet aandoen is mijn mening.

     
  • At 23 december 2012 20:18, Anonymous Anoniem said…

    Heerlijk dat er een moeder is die haar kind gezond voedsel voorzet. Werkelijk alles rauw vind ik persoonlijk iets te ver gaan, sommige groente kan je niet eens rauw eten, zoals sperciebonen, die zijn rauw giftig. Op die manier heb je weinig keus en zeker in de winter is het lekker om iets warms te eten, maar dat is ieders keus. Als in het dieet voldoende groente, fruit en noten zit kan dat ehct geen kwaad.

    En dan lees je steeds "vit. B12 tekort!!" Als je je erin verdiept dan weet je dat rawfoodisten veel superfoods eten en daarbij ook spirulina en chlorella. Dat zijn 2 zeewieren boordevol vit.B12, per 100 gram zelfs nog meer dan vlees en dat gebruiken Tom en zijn moeder, want in de film had mama het over 'geen groene pil vanavond voor jou' en dan weet ik meteen waar ze het over heeft, terwijl ik geen rawfood eter ben, ik heb me alleen een beetje verdiept in superfoods.

    De hele discussie is ook eigenlijk meer dat het kind naar school moet, maar ja, dar wordt ie gepest en vaak eindigen gepestte kinderen zeer slecht, vaak tot aan zelfmoord toe, dus ik heb daar enorm begrip voor dat mama dat wil voorkomen voor Tom. En dat ie een groeitekort heeft? Hij zou 1,77m worden? Mooie lengte toch voor een man? Is ie op andere dingen onderzocht? Er werd niks gezegd over dat ie ziek zou zijn of wat dan ook, alleen een groeiachterstand, sjonge wat erg.

    Laat Francis haar zoon maar gewoon lekker gezond eten geven, daar kunnen vele ouders van leren, die ouders die hun kinderen chips, koek, frisdrank en patat geven bijv.

     
  • At 24 december 2012 12:17, Blogger JannyAn said…

    helemaal mee eens. En laat de overheid zich vooral niet te snel gaan bemoeien met ons eten. In ieder geval niet zolang er vraagtekens zijn over wat nou precies (on)gezond is. Over aparte voedingsbestanddelen is wel wat te zeggen maar over goede/slechte combinbaties is nog heel wat uit te zoeken

     
  • At 3 januari 2013 12:01, Anonymous Amiek said…

    Hear, hear!

     

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home