Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

09 december 2010

De vermeende overbodigheid der dingen

Puur biologisch gesproken is er geen enkele noodzaak tot seks. Als zaadcellen en eicellen maar bij elkaar komen, kan het biologische doel van de voortplanting bereikt worden. Dus waarom zou je het nog doen zoals onze overgrootouders het deden? Het kost tijd en je wordt er moe van. Als je dat al niet was geworden door al die inleidende beschietingen, waarbij ook nog eens de frustratie op de loer ligt, want het wil er ook nog niet altijd van komen.

Met eten is het precies zo. De ingewikkelddoenerij van enkele generaties terug is volkomen achterhaald. Zij hadden geen keuze: ze moesten aardappelen schillen en boontjes afhalen, en dat lukte ook nog eens niet bij iedereen even goed. En dat we het niet verkeerd begrijpen: die kant-en-klaar maaltijden voorzien van smakelijke additieven waar Rosanne Hertzberger het over had, zijn nog maar een tussenstap. Daar lacht de volgende generatie ons weer smakelijk luidkeels om uit. Want de techneut is alweer verder: smartness from nature, ons eten uit een eenvoudige pil!

Tja.

Wouter de Heij, de auteur van dit stukje, heeft natuurlijk op zich gelijk. De noodzaak is er niet meer. De evolutie heeft ons voorzien van reuk- en smaakzintuigen en van een hongerprikkel om te zorgen dat wij vrijwillig de chemische processen van ons organisme aan de gang hielden zonder ze te hoeven begrijpen. Je had honger, die bessen roken en smaakten lekker en zo werd één plus één twee en bleef je leven. Maar we lopen niet meer in berenvellen en weten inmiddels heel goed waarom we moeten eten en wat (we lappen dat ook op steeds grotere schaal aan de laars maar dat is een ander discours), en dus hoeft het verwerven, bereiden en consumeren van ons eten ons strikt genomen geen genoegen meer te verschaffen. Bovendien hebben we met onze tijd wel wat beters te doen. Twitteren bijvoorbeeld, of tv kijken of videogames spelen. Hup, we slikken een pilletje en we kunnen weer verder. En binnenkort lopen we zelfs allemaal met een permanent infuusje in, zodat we zelfs dat vervelende slikken achterwege kunnen laten. Smaak helemaal overbodig: voor sommigen is dat misschien wel een natte droom.

Natuurlijk is de weg naar verlichting bezaaid met lijken. Zo hebben de margarinejongens, die het ook allemaal zo veel beter kunnen dan de natuur, ons decennia lang doodgewoon vergiftigd met transvetten voordat ze ontdekten dat die toch eigenlijk wel aanzienlijk schadelijker voor ons waren dan die enge boter die ze overbodig moesten maken. Foutje bedankt! En zo'n geweldige pil met alles erin is ongetwijfeld een leuke gedachtenoefening, maar kan natuurlijk evenmin serieus bedoeld zijn.

Om te beginnen blijkt het menselijk lichaam altijd weer een stuk ingewikkelder dan de wetenschappers wel denken en zijn de processen die zo'n pil overslaat natuurlijk helemaal niet overbodig. Neem het kauwen: daarbij komen enzymen in het voedsel die later in de spijsvertering een belangrijke rol spelen. Het kauwen maar overslaan zou bovendien niet erg goed zijn voor ons gebit, want daarvoor geldt zonder enige twijfel het dogma use it or lose it. Ach, misschien vinden de techneuten het wel weer een voordeel als onze tanden uitvallen. Je hebt ze met die pillen toch niet nodig en het scheelt weer een gang naar de tandarts, tenslotte ook geen lolletje.

Maar geur en smaak worden natuurlijk evenmin overbodig nu we in staat zijn ook zonder die prikkels te beredeneren wat ons lichaam nodig heeft. Er is voldoende bewijs dat de geur en de smaak van ons voedsel ons organisme op allerlei manieren voorbereiden op een optimale spijsvertering. De mechanismen daarvan worden nog niet eens allemaal begrepen. Zo wordt er door sommige wetenschappers serieus rekening mee gehouden dat bijvoorbeeld kunstmatige zoetstoffen in het lichaam een aantal van de processen op gang brengen die ook optreden wanneer we suiker eten, wat van invloed zou kunnen zijn op welvaartsziekten. Nee, dat is geen mainstream, maar dat waren die transvetten ook niet. U en ik zijn natuurlijk wel degelijk tot op zekere hoogte een leuk proeftuintje voor de voedselchemici, die het overigens--ik heb een hekel aan complottheorieën--allemaal goed menen en overtuigd zijn van de wetenschappelijke gegrondheid van hun inzichten.

Ik zou zeggen: laten ze zelf maar heerlijk een paar decennia hun eigen pillen als voedsel gebruiken, dan kijken we daarna eens hoe ze het maken. Blijf ik intussen lekker eten. En vrijen, ja. Dat ook.

2 Comments:

  • At 9 december 2010 23:51, Blogger Wouter de Heij said…

    Briljant! Leuk stukje! Gelukkig ken je me meer dan voldoende om te beseffend dat mijns stukje ubertech was bedoeld met een ironische ondertoon! Ik heb vreselijk zitten lachten om je stukje, nogmaals mijn dank daarvoor!

    Ondertussen, geniet ik van lekker voedsel (heb net een heerlijke tong gegeten in de Harbord club in rotterdam) en doe ik aan geplande sex in het weekend (echt, niet via de computer of zo :-) )

    Mijn doel: kijken waar we de grens leggen. Zelf heb ik werkelijk geen moeite met voorgeschilde aardappels, maar kan genieten van zelgeschilde en gekookte aardappels. Principieel heb ik geen bezwaar met K&K, maar het moet voldoende lekker zijn.

    Spreek je !

     
  • At 10 december 2010 11:17, Anonymous Debby Koudenburg said…

    Inderdaad een briljant artikel! Natuurlijk kunnen we strikt gezien zonder sex en lekker eten maar het leven wordt dan wel erg functioneel. Wordt dit de grote scheiding tussen de pragmatisten en de sensuelen? Ik kies voor het laatste.

     

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home