Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

29 oktober 2009

Is het erg, dokter?

Allereerst: als mijn eigen dokter zoveel tijd nodig had, ging ik schielijk op zoek naar een andere huisarts. Gelukkig heeft Dr. Oetker (weliswaar een echte doctor in tegenstelling tot bijvoorbeeld Dr. Van de Hoog) niets te vrezen van overlijdensstatistieken.

Het is alweer negen dagen geleden dat ik de nazaten van de goede Doctor August een--dacht ik--simpele vraag stelde over de opdruk van één van hun producten. Wat zijn dat, vanillevlokken? Helaas vond men de vraag in Amersfoort niet zo simpel. Ik had de hoop ooit nog iets te horen alweer geheel opgegeven, maar kijk nu: gisteren halverwege de middag kreeg ik toch antwoord van ene Nanda van de consumentenservice:

Beste heer Groothedde,
Hartelijk dank voor uw bericht over Grand Dessert Pudding Bourbon Vanille.
U vroeg ons wat precies vanille vlokken zijn. Vanillevlokken zijn vergelijkbaar met chocoladevlokken alleen zit er geen chocolade (cacao) in deze vlokken maar vanille aroma van echte bourbon vanille en gemalen vanillestokjes.
Wij vertrouwen erop uw vraag hiermee voldoende beantwoord te hebben en wensen u veel bakplezier.
Met vriendelijke groet,
Dr. Oetker Consumentenservice


Snapt u het nog? Ik heb Nanda per omgaande teruggemaild:

Dank voor uw antwoord, dat bij mij helaas vooral nieuwe vragen oproept.
Op uw product staat vermeld dat het is "bereid uit vanillevlokken". Uit uw antwoord nu maak ik op dat een juister opschrift zou zijn "bestaat uit vanillevlokken". De inhoud, te weten de vanillevlokken waaruit de koper de pudding maakt, is--zo begrijp ik nu van u--dan weer "bereid uit bourbon vanille en gemalen vanillestokjes".
Echte bourbonvanille of vanillestokjes (voor zo ver ik weet zijn dit twee namen voor hetzelfde) zijn bepaald geen alledaags ingrediënt. Veel populaire dessertproducten worden bereid met veel goedkoper en minder smakelijk kunstmatig vanille-aroma.
Kortom: waarom zo bescheiden? Vooral als die bescheidenheid ook nog eens onduidelijkheid schept!

Groet,
Gerrit Jan Groothedde

P.S. Dank voor uw wens. Maar bakken ga ik geloof ik met dit product maar niet doen.


Enfin, mocht u zich ooit afvragen wat vanillevlokken zijn: ze zijn vergelijkbaar met chocoladevlokken, maar dan zonder chocola. Vermoedelijk wil Oetker duidelijk maken dat niemand er chocola van kan maken.

28 oktober 2009

Duitse burgers weg uit IJsland

Die crisis heeft toch ook nog wel zijn goede kanten. Neem IJsland. Harder getroffen dan welk westers land ook, zo hard dat er een historisch moment plaatsgrijpt: voor het eerst verdwijnt McDonalds uit een westerse markt. Nee, dat zal niet iedereen met gejuich begroeten, want commercieel succes bestaat niet zonder populariteit. Maar het milieu vaart er wel bij.

Hoezo? De ingrediënten voor het in IJsland verkochte McFood waren niet van lokale oorsprong, maar werden ingevlogen uit Duitsland. Daarmee ophouden was geen optie, want dat mocht niet van het McMoederbedrijf. Kennelijk had men daar weinig fiducie in de kwaliteit van de IJslandse producten, want alles, tot en met de verpakkingen, moest van elders komen, een contractuele verplichting waarover zo te zien ook niet gepraat kon worden toen het McProduct zich door de kelderende kroon geheel uit de markt prijsde.

Hoe dan ook kan het voor franchisenemer Ogmundsson met geen mogelijkheid meer uit, wat na zestien jaar het einde betekent voor de drie McVestigingen in IJsland. Het management overweegt een doorstart met fastfood uit lokale ingrediënten. IJslandse burgers dus, die niet zo nodig hoeven te vliegen. Mooi.

27 oktober 2009

Juist, dat bedoelde ik gisteren


...laat een Nederlander iets anders zien dan keurig geanonimiseerde saailapjes en hij vlucht in de vegetarische wokschotels.
(uit het oubolligste blad van Nederland, de Kampioen--dank Simon)

26 oktober 2009

Eet speenvarken!

Het is deze week Kopenhagen voor en Kopenhagen na. Denk nu vooral niet dat ik daar lacherig over doe: in tegenstelling tot een aantal van de meer populistische roeptoeters, denk ik dat er behoorlijk wat reden is om je over ons milieu zorgen te maken.

Mijn dagblad had er van het weekend zelfs een complete bijlage over. In die bijlage ook een spread over de invloed van ons voedsel op het klimaat. Een beetje halfslachtige spread overigens, want auteur Evelien van Veen wist duidelijk niet goed raad met al die diametraal tegenover elkaar staande meningen van diverse deskundigen. Dat krijg je natuurlijk met die complexe thematiek. Eerlijk is eerlijk: ik zou het ook niet altijd weten.

Milieu Centraal werd door zulke aarzeling niet gehinderd. Dit onafhankelijk overheidsorgaan voor milieuvoorlichting leek het allemaal in elk geval wél op een rijtje te hebben, zoals bleek uit een kadertje getiteld "De drietraps klimaatraket". Het slechtst voor het klimaat, zo stond te lezen, zijn rundvlees, lamsvlees en kaas, want dat zijn producten afkomstig van herkauwers, die veruit de meeste broeikasgassen produceren. Minder slecht zijn varkens- en kalfsvlees. Varkens herkauwen niet en kalveren leven maar kort, dus laten ze minder scheten. En van de dierlijke producten zijn kip of eieren het minst slecht.

Het lijkt allemaal heel steekhoudend en toch ga ik hier meteen de nodige gaten in schieten. Want waarom is kalfsvlees beter dan lamsvlees terwijl ook lammeren jonge dieren zijn? En die kalveren, zijn daar geen volwassen koeien voor nodig die aanzienlijk langer leven dan vleeskoeien om jaarlijks te kalven? En als ze dan al die jaren toch leven, is dan die melk die ze intussen geven en de kaas die we daarvan maken geen "gratis" neveneffect van het volgens MC "minder onverantwoorde" kalfsvlees? Ruften fokkoeien soms minder dan vleeskoeien? Nee, natuurlijk niet.

We redeneren even door. Als kalfsvlees dan beter is dan rundvlees, laten we dan nog een stapje verder zetten en veel speenvarken gaan eten. Varkens produceren een veelvoud minder broeigaskas per levensdag dan runderen, en als je dat aantal levensdagen dan ook nog tot een handjevol beperkt, boek je dubbel winst.

Nog een pluspunt is de aaibaarheidsfactor. Bij speenvarken is moeilijk onzichtbaar te maken dat het hapje van een diertje afkomstig is, iets waarvoor nog altijd een fors volksdeel de kop graag in het zand steekt. Best kans dat de vleesconsumptie dus nog afneemt, met al die zielige biggetjes in het vleesschap van de super.

Die biggende zeugen geven natuurlijk ook melk. Zou wel eens serieus geprobeerd zijn varkens te melken? Varkenskaas in plaats van varkenshaas, wie weet hoe lekker?

23 oktober 2009

Kuis met Kellogg's

Er is deze week veel over Kellogg's geschreven. Het merk positioneert zijn producten graag als smakelijke ontbijtgranen waar je ook nog mager gezond van wordt of blijft. Dat was niet altijd zo.

Wie even iets gaat naslaan over grondlegger John Harvey Kellogg, ontdekt dat deze man in de eerste plaats een puritein van het zuiverste water was. In zijn sanatorium propageerde hij het ideaal van strikte seksuele onthouding.

Daar hoorde het geserveerde voedsel bij. Kellogg was ervan overtuigd dat het eten van spartaans, smakeloos voedsel (naast een regime van lichamelijke oefening en klisma's) de seksuele driften onderdrukte. Toen hij, zo wil de overlevering, op een dag maïs aan het koken was, liet hij de pan echter te lang op het vuur staan. Omdat Kellogg behalve preuts ook bijzonder zuinig was, besloot hij de maïs niet weg te gooien, maar verder te verwerken.

In plaats van de gewenste lappen deeg ontstonden er echter vlokken, wat hem er--vermoedelijk onder het motto "hoe onsmakelijker hoe kuiser"--niet van weerhield het resultaat aan de bewoners van het sanatorium te serveren. Dat had een bijzonder effect: de eters waren bijzonder dankbaar voor de knisperende doorbraak van de monotonie. Ze smulden van de maïsvlokken.

Of één en ander ook resulteerde in een orgie, vermeldt de historie niet. Wel trok Kellogg zich al snel terug uit het sanatorium en zette hij in plaats daarvan met zijn broer een bedrijf in ontbijtgranen op.

't Is maar dat u weet wat u eet, behalve ijzerpoeder dan.

22 oktober 2009

Asperges!

Deze mevrouw is dom--tenminste, als in de column een recente gebeurtenis beschreven wordt. Wie anderen wil onderwijzen over foodmiles en wil aansporen tot het nuttigen van groenten van eigen grond, zou toch in elk geval mogen weten dat je dan in oktober niet je groentenspecialist om witte asperges* moet vragen.

Bij de Keuringsdienst van Waarde lijken ze het ook een beetje kwijt. Daar gaan ze het vanavond hebben over asperges uit Peru. Waarom je dat in 's hemelsnaam in oktober zou willen doen, is me een raadsel. Omdat de asperges die tijdens het aspergeseizoen (van de tweede donderdag in april tot eind juni) in de winkel liggen niet uit Peru zouden komen? Ha! Uw eetschrijver weet wel beter!

Hoe dan ook lijkt mij de uitzending van vanavond een hoog spuit elf-gehalte te hebben. Over asperges uit Peru is al uit en te na gepubliceerd, meestal in het aspergeseizoen en niet zelden dat van 2008--in moderne mediatijd gerekend dus een eeuwigheid geleden. Misschien heb ik het mis en komen er nog nieuwe dingen aan bod. We zullen zien.

Toch ben ik--ik kan er niets aan doen--een beetje teleurgesteld in het programma waarvan elke aflevering geheel automatisch door mijn hypermoderne Media Center wordt opgenomen. Die teleurstelling kreeg vorige week gestalte toen de KvW zich als cereal killer opwierp door te melden dat Kellogg's mineraal ijzer in zijn cornflakes verwerkt. Het ging mij dan vooral om de manier waarop ze dat deden: zowel de gehanteerde terminologie ("gemalen spijkers en kinderfietsjes") als de beelden waarvan ze zich bedienden waren schaamteloos gejat uit publicaties die al veel eerder op internet circuleerden.

Ik ga vanavond kijken. Hopelijk zit ik ernaast en hebben ze echt weer zelf iets bedacht. Maar de thematiek stemt mij niet hoopvol.

* EDIT: Oeps, het waren groene asperges zoals in de tekst ook te lezen staat. Maakt niet uit. Daar moet je in oktober óók niet om vragen.

En de dokter, hij zweeg vertwijfeld

Het altijd weer lezenswaardige Foodlog (daar ook een afbeelding op ware grootte) had 'm eerder deze week: een verpakking van Dr. Oetker pudding met echte Bourbon Vanille, bereid uit vanillevlokken. Huh? Volkomen terecht vraagt de auteur zich af wat dit voor kolder is.

Maar één ding doet de auteur niet: de ingrediëntendeclaratie erbij slepen. Een ook houdt zij zich zo te zien geheel buiten de discussie, zodat deze lapsus na verder vragen niet ingevuld wordt. Op die manier verzandt het allemaal wat in vrijblijvendheid, dunkt me. Helaas blijken de supermarkten in mijn deel van Nederland nog niet voorzien van dit nieuwe product, dus blijft er maar één mogelijkheid over: de dokter zelf om uitleg vragen. Afgelopen maandag gooide ik er een mailtje tegenaan om te vragen wat deze vanillevlokken (de Duitse verpakking heeft het over Vanille-Raspeln, vanillerasp dus) nu precies waren.

Een dag later was de stilte nog steeds oorverdovend. Een tweede mailtje dus maar:

Ik wil nog steeds erg graag weten wat ik me moet voorstellen bij die “vanillevlokken” waaruit volgens het opschrift uw Grand Dessert Pudding met echte Bourbon Vanille bereid is. U maakt het spul en hebt deze tekst op de verpakking gezet, dus lijkt het me logisch te veronderstellen dat minstens een enkeling bij u weet waarover u praat.
Mocht u er desondanks nog niet helemaal uit zijn, vergeef me dan mijn ongeduld. Dan laat ik u graag nog even rustig verder denken.


Helaas: sindsdien nog steeds niets vernomen. Moet ik natuurlijk ook maar niet van die moeilijke vragen stellen.

Vanillevlokken. Het klinkt als iets dat uit een pakje van De Ruijter komt. En misschien is het dat gewoon ook wel. Geen wonder dat je er dan liever niet te veel over zegt.

Bellen? Ach, de Keuringsdienst van Waarde heeft al laten zien dat je daar ook meestal niet echt verder mee komt. Maar ik kan het altijd proberen als ik weer een beetje bij stem ben.

21 oktober 2009

Maakt meer kapot

Gevaren komen soms uit onverdachte hoek. Zo komen diverse media (waaronder SpitsNieuws met zijn bijzonder smaakvolle illustratie) vandaag met het bericht dat het drinken van witte wijn verwoestende effecten zou hebben op het gebit: het breekt de kalk en het fosfor in de tanden af.

Dat dit vooral gebeurt bij consumptie van witte wijn heeft te maken met de pH-waarde, zeg maar de zuurtegraad. Er zijn dan ook gradaties in de schadelijkheid. Riesling schijnt het ergst te zijn omdat die wijn behoorlijk zuur is. Overigens is ook rode wijn niet bepaald bevorderlijk voor de tanden, maar het effect zou toch lang niet zo ernstig zijn als bij wit. Wie tot op hoge leeftijd stralend wil blijven lachen, zou zich het best kunnen houden bij pinot noir of rioja.

Wie toch graag witte wijn wil blijven drinken, vermeldt het bericht nog, kan het effect voor een groot deel tegengaan door daar kaas bij te eten--niet dat dit voor mij nieuw was, overigens. In elk geval weer wat tegengas voor de moderne opvatting dat kaas ongezond zou zijn, en nog maar weer eens een bevestiging van de stelling dat geen enkel voedingsproduct op zichzelf gezond of ongezond is. Zou het voedingscentrum ook tandheelkundige aspecten meenemen?

20 oktober 2009

Ach ja, hij is schaatscoach

Als u het al licht idioot vond hoe Henk Gemser tijdens het coachen van een trio schaatsers Becel op boterhammetjes zat te smeren, wacht dan tot u hem in een sequel van dat spotje groenten ziet "snijden". Dat kan inderdaad véél beter, kerel.

De dame in de keuken lijkt dat trouwens ook te vinden. Totdat blijkt dat ze Henk slechts wil corrigeren in zijn onzalige voornemen de zojuist door hem mishandelde groenten met olijfolie te gaan roerbakken. Becel Keuken Light, dat moet je hebben, vindt zij in opdracht van Unilever. Ziezo. Henk ook weer bekeerd tot het gebakken water.

Soms is me volkomen duidelijk waarom deze filmpjes spotjes worden genoemd. Ik zit me nu alleen nog af te vragen of ik het allemaal nóg lachwekkender zou hebben gevonden als in plaats van de afgebeelde dame Karin Bloemen (ook betaald Becel-eetster) was opgevoerd.

19 oktober 2009

Help! Wat is pezo?

Mail! Beste eetschrijver, help! Ik heb hier een uit Vlaanderen afkomstig recept voor een kipgerecht waarin mij wordt verteld dat de kip van binnen en van buiten moet worden gekruid met "pezo". Ik heb nog nooit van pezo gehoord, bij mijn supermarkt hebben ze het ook niet en internet brengt evenmin soelaas. Kunt u licht laten schijnen?

Gelukkig kan ik dat. Sterker, ik heb mij ook al eens vertwijfeld deze vraag gesteld, en dat was eind jaren '70 toen er nog geen internet was. Gelukkig woonde ik toen zelf in Vlaanderen en kon een van de lach bulderende beenhouwer--zeg maar slager--mij uit de brand helpen. Het is nog heel eenvoudig ook. Pezo is namelijk gewoon de afkorting voor peper en zout. Wanneer een Vlaming het over pezo heeft, bedoelt hij peper en zout naar smaak.

Naast pezo heb ik overigens nog andere varianten gezien. Zo heb ik "pezono" en "pezomus" gezien voor peper, zout en nootmuskaat, "pezocay" voor peper, zout en cayennepeper en "pezocu" voor peper, zout en currypoeder. Je moet het even weten.

Overigens is "kruiden" met pezo natuurlijk niet correct. Peper noch zout zijn kruiden. Peper is een specerij, zout is zelfs dat niet, maar gewoon een smaakgever. Zo heb ik tot slot nog even op alle slakken, juist, zout gelegd.





Lekker winkelen zonder zorgen - Gratis verzending en retour

15 oktober 2009

Waar statistieken al niet goed voor zijn

Ik hou zulke dingen ook niet bij. Gelukkig kijk ik wel regelmatig naar de bezoekstatistieken van Eetschrijven. Dan zie ik ook waar bezoekers vandaan komen, iets dat me overigens al menige interessante site heeft doen ontdekken. Ook vandaag zag ik er weer een nieuwe bij: deze.

En zo ontdekte ik dus dat Eetschrijven dit jaar opnieuw een nominatie in de wacht heeft gesleept voor een Dutch Bloggie. Hiep hiep hoera. Dat doet een mens goed, als hij vandaag heeft ontdekt dat hij gisteren te vroeg had gejuicht toen hij meldde dat hij weer helemaal beter was.

Als u mij kunt volgen tenminste. Zo nee. dan leg ik het morgen wel uit. Dan ga ik nu, met uw welnemen, de lappenmand weer in.

EDIT: nee, ik hou dat soort dingen absoluut niet bij. Zo moet ik er per mail op attent gemaakt worden (dank Francine) dat er ook op Eetschrijven kan worden gestemd. Tot wanneer? Geen idee. Het stond er niet bij en ik ben te lodderig om het uit te zoeken. Wie het weet is welkom op de reactiepagina's. Hoe dan ook: stemmen kan hier.

14 oktober 2009

F(eelg)oodjournalistiek

Nog niet zo lang geleden werd mij hier in reacties gebrek aan ruggengraat verweten. Ik zou in ruil voor enkele dubbeltjes mijn principes verkwanselen. Grappig, want als dat zo was, zou ik beslist heel andere dingen schrijven dan ik nu doe.

Daaraan is namelijk behoefte. Nee, niet in de eerste plaats bij de lezer. Wel bij de uitgevers en bij de adverteerders. Die willen geen kritische verhalen, maar feelgoodjournalistiek. Nog maar enkele maanden geleden kreeg deze ruggengraatloze eetschrijver van een hoofdredacteur te horen dat je in het verleden pas als een goede journalist gold als je een adverteerder ter waarde van een half miljoen had weggejaagd. Volgens die criteria, voegde hij er snaaks aan toe, was ik een uitstekende journalist. Vervolgens kreeg ik te horen dat voor een project dat ik al enkele maanden in voorbereiding had, per onmiddellijk geen budget meer beschikbaar was. De reden: er vielen geen advertenties op te werven.

Met advertenties werven heeft het blad Delicious alvast geen moeite. De producten van de grootadverteerders worden er dan ook regelmatig in redactioneel materiaal of in advertorials met name genoemd. Een gezonde situatie, want zo blijven je advertentie-inkomsten intact en kun je dank zij mooie fotografie en vormgeving een beeld scheppen van een wereld waarin heel wat lezers graag willen leven en eten. Dat daarbij af en toe een Magnum in vieren wordt gesneden en met behulp van wat fruit tot een hip toetje wordt gepimpt, schijnt de modale consument niet te deren. Hij/zij vindt dat waarschijnlijk wel lekker makkelijk.

Een onthutsend kijkje in de krochten van het redactionele beslissingsproces van Delicious staat vandaag te lezen op Foodlog. De initiatiefnemer van die uiterst lezenswaardige site was geïnterviewd door één van de stukjesschrijvers van het blad. Helaas: op de hoofdredactie was men geschrokken van de openlijke kritiek op diverse met name genoemde voedselgiganten. Helaas pindakaas dus, en kon de betreffende medewerker nog niet snel een stukje maken over een site waar gezellig speculaas werd gemaakt?

Het is maar dat u weet, lezer, hoe deze dingen gaan. Deze eetschrijver kan overigens dank zij dit stukje vermoedelijk ook Delicious definitief als afnemer op zijn buik schrijven. Ruggengraatloos, net wat u zegt.

12 oktober 2009

Nee, zo erg is het deze keer niet



... maar een stukje schrijven zit er toch niet echt in vandaag. Hopelijk morgen weer wat beter!

09 oktober 2009

Oh, en daar zit er nóg één!

Ja, je ziet het Thijs denken: wow, zitten me dáár even veel antioxidanten in!
(Ik vond dit toen ik zocht naar een plaatje bij dit stukje. Het stond op de site van POM Wonderful waar ik het ook al eens over had)

08 oktober 2009

Een hele opluchting

Een echt "Ik Kies Bewusteloos" labeltje mag kennelijk niet, of--waarschijnlijker--de afdracht aan gezondheidslabeltjesmiljonair Schuttelaar & Partners is je te duur. Wat doe je dan als je HAK bent en groentenconserven (in casu witte bonen) produceert? Je zet je gezondheidsclaim gewoon in tekst op je etiket. Misschien ziet iemand het nog ook.

07 oktober 2009

Kortzichtig

Zoals bekend vind ik dat de concentratie van inkoopkracht bij een klein aantal grote supers zorgelijke proporties begint aan te nemen. Een goed half dozijn inkoopafdelingen bepaalt goeddeels wat er in Nederland gegeten wordt--en wat niet. Wie iets anders produceert dan middenweg, zet zichzelf feitelijk buitenspel.

Griezelig, net wat u zegt. Maar niet iedereen denkt er kennelijk zo over. Vanmorgen luisterde ik naar Radio 1, waar Paul Moers van het bedrijf High Value kwam vertellen hoe geweldig het voor de consument is dat er met de op handen zijnde overname van Super De Boer een drietal "max-partijen" tegenover de producenten komen te staan. "Die zullen ongelooflijk onder druk gezet worden", jubelde hij, "en dat zal betekenen dat er een nog grotere druk op de prijzen gaat komen". Met andere woorden: hoera, we zijn weer goedkoper uit. Iedereen wint, klonk er in het betoog door. Ja, iedereen, behalve de producenten, waaronder de Nederlandse boeren. En wie het meest wint, is uiteraard de supermarkt.

Voor de A-merken had Moers nog wel een tip. "Als de donder gaan innoveren en als de donder gaan zorgen dat je merken nóg veel sterker worden. Terugslaan, zoals Unilever momenteel doet in zijn dagbladcampagne, en zorgen dat de consument een preferentie krijgt voor die A-merken". Jaja, dat klinkt heel plausibel. Maar over die A-merken maakte ik me eerlijk gezegd niet de meeste zorgen. En voor telers bleek Moers in het geheel geen aandacht te hebben. Vermoedelijk heeft deze marketeer met zijn turbo-taal er helemaal niet aan gedacht dat die ook nog bestaan. Die boeren hebben immers meestal geen merken, en dus zijn ze voor de snelle jongens niet interessant.

Ik moest ineens denken aan Henry Ford en zijn economisch model. Hij was ervan overtuigd dat het goed was voor de bedrijfsvoering als de werknemers genoeg verdienden om de producten van het bedrijf ook zelf te kunnen kopen. Ik begin me te realiseren dat dit in de moderne distributie-economie ook de andere kant op werkt. Je moet zorgen dat je toeleveranciers genoeg verdienen, niet alleen om je producten te kunnen kopen, maar ook om ze te kunnen blijven produceren. Met melk voor een dubbeltje de liter en uien voor 2 cent het kilo lukt dat niet.

Niet dat de super zich daar zorgen over maakt, overigens. Die weten allang waar ze heen kunnen als de laatste Nederlandse boer het licht uit heeft gedaan. Ze gaan er nu ook al heen. Maar wij consumenten hebben alle reden om ons er wél flink zorgen over te maken. Helaas is de mainstream-pers dikwijls al net zo kortzichtig als de consument: die halen hokjesdenkende marketeers voor de microfoon, die alleen maar meten in merken. Zodat de boer ongemerkt de bijstand in kan en onze versvoorziening straks afhankelijk is van een variant op het stailinistische systeem: geleide productie, maar dan in het buitenland en met de grootgrutters in plaats van het staatshoofd aan het roer.

Ik was nog even benieuwd waar het bureau van Moers, dat in het radio-item werd genoemd, nu precies voor stond. Even googelen dus. Maar helaas: na klikken op de eerste link in het lijstje, leek High Value zelf dat ook nog niet zo goed te weten (mirror). Zo viel er tenminste nog iets te lachen.

06 oktober 2009

Duits

Warme bakkers zijn er niet zo veel meer in Nederland. Warme afbakkers zijn er meer. Zij krijgen premixen van fabrieken en bakken daar standaard broden van. Een groot deel van het ambacht van de bakker is daarmee industrieel gedelegeerd, maar ja--het resultaat is nog altijd beter dan brood van de supermarkt. Dat is voor een deel nog fop ook, met gebrande mout als "optische gezondmaker".

Laatst had ik tarwe- en roggemeel van de molen. Ik besloot eens lekker ambachtelijk te doen. Van wat van het meel maakte ik zuurdesem (eigenlijk een fluitje van een cent, want een kwestie van met lauw water aanlengen en warm wegzetten; na een dag of wat komt het vanzelf tot leven) en daarmee maakte ik een ouderwets zuurdesembrood. Veel smaak had het, en het was ook behoorlijk compact. Lekker. Stevig kauwen ook, wat goed is voor ons tandvlees. Veel tandvleesproblemen ontstaan naar mijn overtuiging mede doordat we onze ivoren wachters te weinig aan het werk zetten.

Hoe dan ook serveerde ik wat van dit brood toen ik onverwacht eters had. Eén van hen hield het na één stukje voor bekeken, en zei desgevraagd dat het prima brood was, maar dat hij helaas niet zo van "Duits brood" hield.

"Duits brood", verdomd: zo noemden mijn ouders compact zuurdesembrood ook altijd, of het nu daadwerkelijk uit Duitsland kwam of niet. Zij vonden het ook maar niets en mijn moeder kocht het alleen maar wanneer de warme bakker uitverkocht was. Een noodmaatregel; iedereen behalve ik at met lange tanden en was blij als er weer "echt brood" was.

Maar dat was begin jaren '60. Ik was stomverbaasd deze term anno 2009 nog te horen, te meer daar er totaal niets "Duits" aan dit brood was. Maar toen ik googelde op de term "Duits brood" bleek die toch nog ruim 5000 hits te halen, en inderdaad ging het dan vrijwel steeds over zuurdesembrood waarin meel van rogge of spelt was gebruikt.

Ach, eigenlijk moet ik het als een compliment opvatten. De doorsnee Duitser is een liefhebber van smakelijk brood, en Duitse bakkers zijn door de bank genomen nog echte ambachtslieden. Ook de slager en de groentenspecialist zijn er trouwens uitstekend gesorteerd. Waarom wordt er over de Duitse eetcultuur in Nederland eigenlijk nog zo dikwijls zo neerbuigend gedaan?

05 oktober 2009

Kamer neemt stelling tegen flessenwater

Ik stel me zo voor dat wie na een jaartje of twintig weggeweest te zijn weer in Nederland terugkeert, zou kunnen denken dat in die tijd diabetes hier epidemisch om zich heen heeft gegrepen. Vooral in de Randstad kun je nauwelijks ergens kijken zonder een trend-, schoonheids- of gezondheidsbewuste yup (m/v) te zien rondstruinen met een flesje water waaraan met grote frequentie wordt gesabbeld. Van dat water uit de supermarkt, wel te verstaan. Dat hele dure.

Ze vinden het zo te zien reuze interessant staan en ik kan er niets aan doen, maar ik moet er altijd om lachen. De kassa spekken van de producenten van merkenwatertjes terwijl het beste water van de wereld vrijwel overal in het land voor zo goed als niets te krijgen is: het komt gewoon uit de waterleiding. Wist u bijvoorbeeld dat de inhoud van een flesje Sourcy zonder bubbels geheel identiek is aan wat in Utrecht en omstreken uit de kraan komt? Vanuit de bron loopt bij wijze van spreken één buis naar het regionale waterleidingbedrijf en één buis naar Vrumona.

Zeulen met flesjes water uit de winkel is niet alleen onnodig, het is ook nog eens enorm slecht voor het milieu. De flesjes waarin het trendy H2O zit belasten het milieu vele malen meer dan de onverpakte inhoud doet. Al die flesjes worden bovendien per vrachtwagen vervoerd: nog eens milieubelasting. Het gekke is dat het vrijwel nooit lager opgeleiden zijn die je met zo'n flesje in de hand door de stad ziet stappen. Het zijn allemaal grachtengordelachtigen van wie je toch enig inzicht en engagement zou verwachten. Kennelijk zijn ook hier weer andere zaken belangrijker.

Hoe dan ook doet het me plezier dat ook de Tweede Kamer inmiddels vindt dat de malligheid lang genoeg heeft geduurd: als het aan ons parlement ligt, is op korte termijn bij geen enkele overheidsinstelling meer flesjeswater te koop. Wie daar dorst heeft, mag straks gewoon aan de kraan gaan hangen. Ik zou zeggen: meteen mee beginnen, en ook de kop even eronder. Dat frist op.

02 oktober 2009

Wat zou zo iemand nou zoeken?

Een nieuwe traditie: vrijdag speculatiedag? Ik heb in elk geval geen idee wat het nu zou kunnen zijn waar deze googelaar met deze zoekterm achter probeert te komen. U wel?

01 oktober 2009

Keurmerken

Een deze week gepubliceerd onderzoek van Wageningen UR laat zien dat keurmerken nauwelijks een rol spelen bij aankopen. Slechts 3 à 4 procent heeft aandacht voor waarden als rechtvaardigheid, ambachtelijkheid en milieu- en diervriendelijkheid, aldus het rapport.

Waarop letten we dan wel? Dat is simpel: op de centen. Hoe goedkoper, hoe beter. Waarbij het meegenomen is als het gekochte voedsel ook nog wordt ervaren gezond, lekker en makkelijk klaar te maken is. Wat die "gezondheidsbeleving" betekent, weten we ook: dat is waar je dun van wordt--althans, waar de consument gelooft dun van te worden. Want de aanbevelingen van het voedingscentrum (200 gram groenten en 2 keer fruit per dag) worden op geen stukken na gehaald. IJsjes die gunstig scoren op de tussendoortjesvergelijker en snoeperijen met een Ik Kies Bewust logo daarentegen worden gretig aangeschaft.

Voor die overige keurmerken is het jammer maar helaas. Simon Lévelt kan dus zijn klanten net zo goed weer laten zien wat voor koffie ze kopen, in plaats van de hele verpakking af te plakken met zo ongeveer alle denkbare keurmerken. Lezeres Hannie, die mij hierop wees (dank!) vroeg zich bovendien af wat het verschil is tussen de geestdriftig beplakte "100% arabica. Gemalen koffie" en de wat minder enthousiast belabelde en (misschien daarom) 50 cent voordeliger "Gemalen koffie. 100% arabica". Misschien weten de marketeers het.