Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

21 september 2009

De wortelen van Wim

Op de boerderij van Wim van de Burgwal in Ens in de Noordoostpolder werkten afgelopen zaterdag 35 vrijwilligers. Ze rooiden wortelen, 20 ton wel. Dat was niet omdat Wim zelf niet in staat was zijn gewas binnen te halen, want dat kan hij heus wel. De 35 haalden de wortelen uit de grond om ze aan de voedselbank te schenken. Dat vond Wim een betere bestemming dan ze in de grond laten zitten. Wim verwacht namelijk dit jaar minder voor zijn wortelen te vangen dan het hem kost om ze te oogsten.

Zo gaat het dus op dit moment in Nederland. Melk wordt met de mestkar uitgereden, wortelen blijven in de grond zitten tenzij een goede ziel als Wim vindt dat een goed doel er nog iets aan heeft en er voldoende mensen zijn die dat ook vinden. Het blijft niet bij die twee gewassen alleen. De Nederlandse landbouwer staat het water aan de lippen, uitgeknepen als hij wordt door de supermarkten die de prijzen aan de veiling zo ongeveer bepalen, waarna genoemde supermarkten de enige in de keten zijn met een riante winstmarge. Jan Robben schreef er vorige maand een commentaar over waar ik van schrok.

Intussen komen de boontjes in de schappen van 's lands grootste kruidenier de hele zomer lang structureel uit Kenia en Egypte. Niet omdat ze daar betere boontjes verbouwen, maar omdat AH ze daar voordeliger kan inkopen. Onze boontjes worden dus vanuit een continent waar honger wordt geleden met een vliegtuig dat vervuilt naar ons land gevlogen, terwijl AH verklaart relatief weinig last te hebben van de crisis en onze eigen boeren hun prima spullen aan de straatstenen niet kwijtraken.

Van de week kwam in het nieuws dat supermarktketen Jumbo zijn concurrent Super de Boer wil overnemen. Voor het NOS Journaal reden om met camera en microfoon voor de deur te gaan staan. Of het de klanten iets uitmaakte of hun super Jumbo dan wel De Boer heette? "Welnee", zo verklaarde de heer J. met de Pet: "zo lang het voordelig geprijsd is, maakt het mij niets uit". "Dus u let op de prijs en niet op de naam?". "Zo is het".

Inderdaad: wij letten op de prijs en de herkomst kan ons niet bommen. Op die manier maken we het de supermarkt natuurlijk wel heel erg makkelijk om milieu-onvriendelijk in te kopen en onze eigen nationale landbouw en veeteelt de nek om te draaien. Dat geldt met name omdat producten van het boerenbedrijf--en dat geldt zeker voor groenten--voornamelijk bij foodies en in de haute cuisine hip zijn. Voor veel Nederlanders zijn ze een sluitpost waarbij de kwaliteit niet dondert.

Het is deze hele week Week van de Smaak. Eén van de activiteiten, een "boergondisch diner" op een aantal boerenbedrijven in heel Nederland, was al weken van te voeren geheel volgeboekt. Dan willen we dus wel. Maar de rest van het jaar wordt de Nederlandse boer vergeten en moet hij maar zien hoe hij de schoorsteen rokend houdt.

Bij Wim van de Burgwal zijn de komende vier zaterdagen nog vrijwilligers actief. In totaal honderd ton wortelen moeten de grond uit. Prima wortelen. Maar onze supermarkt moet ze niet, en wij vinden het in groten getale allemaal best.

2 Comments:

  • At 21 september 2009 om 19:03, Anonymous © RJ said…

    Even wat gedachtespinsels:

    Wat mij in hoge mate verbaast is dat de Nederlandse boer(inn)en de handen nog steeds niet ineen hebben geslagen om te komen tot een landelijke coöperatieve supermarktketen.

    Af en toe lees je wel eens een artikeltje over een regionaal initiatief, maar veel schot zit er niet in. Het blijft allemaal een beetje hangen in zaterdagse boerenmarkten (zoals op de Noordermarkt in Amsterdam) met de uitstraling van geiteharensokken-wereldverbeteraars: naast elke comestibelenkraam staat wel weer een verkoper van esoterische olieën of walmende wierrookjes. Daar krijg je de handen van het doorsnee koperspubliek niet voor op elkaar.

    Het is allemaal nog des te merkwaardiger gezien het feit dat agrariërs op andere niveaus wèl goed georganiseerd zijn: zo hebben ze één van de machtigste lobby-organisaties in het Haagse circuit.

    De vraag is overigens of zo'n coöperatieve constructie de pijn niet verschuift naar de detaillisten. Zodra er een BoerenSuper ontstaat die succes boekt, zul je zien dat de kleine middenstand klappen gaat krijgen (nog meer dan ze nu al doen).

    Zèlf investeer ik dagelijks graag een kwartiertje extra winkeltijd om brood bij de bakker te halen, groente bij de groenteman, vis bij de vishandel en vlees bij slager of poelier. Bij de supermarkt kom ik eigenlijk alleen nog voor grutterswaren en zuivel.

    Dat laatste is een pijnpuntje maar ik weet in mijn buurt nergens een melkboer te zitten (voor zover die hoe-dan-ook nog bestaan).
    Kaas en eieren worden hier gelukkig nog aan de deur bezorgd...

    Oh ja: ook ìk let wel degelijk op de prijs, en ik ben bij de lokale middenstand niet merkbaar duurder uit dan in de supermarkt. En al zou dat het geval zijn: de spullen die ik bij de detaillist insla zijn doorgaans beter van kwaliteit (vers) en vooral: smaak!

    Of het allemaal iets helpt? Geen idee...

     
  • At 2 oktober 2011 om 08:01, Blogger Carolien Nijland said…

    Het initiatief is inderdaad prachtig van boer Wim. Maar hoe de ontwikkelingen zijn is natuurlijk erg triest. Gelukkig zijn er bij ons in de buurt (lees Groningen) steeds meer mogelijkheden om bij de boer zelf te kopen. Dat is een echte aanrader. Hierdoor gaat het geld waar het heen moet.
    Ik snap best dat die steeds veranderende interieuren bij supermarkten ergens van betaald moeten worden. Maar ik heb er nooit om gevraagd. Thuis koop ik ook niet elke drie jaar nieuwe meubels. Ook dat zie je terug in de prijs.
    Hierbij sluit ik mij aan wat mijn voorganger zei...Zorgen voor een landelijke cooperatieve supermarktketen, van boer naar klant..

    Een paar leuke initiatieven voor boerenmarkten in Groningen zijn op Borgterrein Ewsum te middelstum en ook op Verhildersum bij Leens. Hier ontbreken de esoterische olien en is het echt puur produkten uit de regio.

     

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home