Eetschrijven

Vrijblijvende gedachtenspinsels van een culinair journalist.

11 april 2008

Russisch

"Hoe heet koffie verkeerd in het Frans?" wil een onbekende surfer weten.Omdat hij/zij alle woorden gewoon achter elkaar in Google heeft ingetikt (leren kinderen op school eigenlijk hoe je een zoekmachine doelmatig gebruikt?) komt hij/zij op Eetschrijven terecht. En hoewel deze webstek geen vragenloket is, weet ik het antwoord wel: koffie verkeerd heet in het Frans lait russe. Russische melk dus. Misschien is het bij nader inzien wel Belgisch Frans, want op Franse sites vind ik het niet terug.

U vraagt zich met mij af wat aan die koffie nu eigenlijk Russisch is. Ik kan met de beste wil van de wereld niets bedenken. Maar dat heeft deze koffievariant gemeen met het in Nederland bekende Russische ei, dat in Rusland vermoedelijk een grote onbekende is (in het Frans salade russe maar in het Engels bijvoorbeeld weer gewoon mayonnaise egg). En als je even gaat nadenken, blijken er tal van oneigenlijk gebruikte geografische aanduidingen te bestaan in de wereld van eten en drinken, en inderdaad niet alleen in Nederland.

Neem filet américain, een gerecht waarvan Amerikanen in overgrote meerderheid gruwen zodat het maar goed is dat ze niet weten dat het in delen van Europa zo heet. Aan de enigszins verwante Duitse biefstuk is niets Duits. Italiaanse bollen heb ik in Italië nooit gezien, hoewel Spaanse omeletten dan weer wel uit Spanje komen en Zwitserse kaas ook uit Zwitserland. Maar Zweeds wittebrood is dan weer onbekend in Zweden en onder de noemer Franse kaas vatten we zonder enig probleem ook Gorgonzola, Vacherin en Stilton. De Amerikanen noemen frieten French fries, hoewel ze vermoedelijk van origine Belgisch zijn en de Fransen noemen banketbakkersroom crème anglaise. Er zijn vast nog tientallen andere voorbeelden, waarbij authenticiteit en verzinsels vrolijk coëxisteren.

Je vraagt je af hoe dat soort benamingen ooit ontstaan zijn. Zouden restaurateurs, bakkers, lunchroomhouders en andere voedselverstrekkers ooit gedacht hebben dat een exotische benaming wel voor een goed imago zou zorgen? Moest het kind gewoon een naam hebben? Of zou er echt een verwantschap met een exotische specialiteit bespeurd of vermeend zijn?

Nu zou het leuk zijn als ik hier het antwoord kon geven, maar dat kan ik niet. Sterker nog, ik kan helemaal geen verklaringen vinden. Nu wil dat niet zeggen dat die er niet zijn. Dus eindigt dit stukje met een vraag van mij: wie zou dit kunnen duiden?

Overigens staat op de poster niet "het", maar "njet". Hij is afkomstig uit een Russische campagne tegen drankmisbruik.

2 Comments:

Een reactie plaatsen

Links to this post:

Een link maken

<< Home