Columns en Basics

Weer twijfel ik: zou ik het nog wel doen? Ik heb ze namelijk al dik zes weken in huis, die twee boekjes van collega Onno Kleyn, Kleyns Columns en Kleyns Basics. Inmiddels zijn er al tientallen besprekingen van verschenen in de pers en in blogland. Vrijwel iedereen die ze wilde hebben, heeft ze al gekocht of gekregen van Sinterklaas of Kerstman. Een mooi moment dus om eens lekker spuit elf te spelen. Zo kan ik mooi diegenen over de streep trekken die net als ik soms zaken op de lange baan schuiven en bij wie uitstel afstel dreigt te worden. Hup dus maar of, om met Onno te spreken: hatsekidee!

Kleyns Columns en Kleyns Basics zijn gelijktijdig verschenen en duidelijk familie van elkaar. Toch is de opzet anders. In Columns vinden we een selectie van stukjes die Kleyn door de jaren heen voor de Volkskeuken schreef: verhalen en beschouwingen gevolgd door een recept--een echt eetleesboek van een echte eetschrijver. Kleyn is een gepassioneerd kookdier en een gezellige prater en ook over gerechten die je minder aanspreken is het prettig lezen. Niet voor niets schijnen de lezers van de Volkskrant hier enorm om gezeurd te hebben (een verzameling van columns van Sylvia Witteman mag trouwens van mij ook best, mensen van Het Spectrum). Kleyns Columns is lekker lezen, al dan niet gevolgd door lekker koken. Eigenlijk stoorde maar één ding mij echt, en dat is dat men kennelijk heeft besloten modieus te gaan doen en tegen de lezer te jij-en en te jou-en. Op zich mag dat natuurlijk, maar het is Kleyns stijl niet: hij schrijft altijd "u" en op de één of andere manier komt deze vorm onnatuurlijk over; de stijlbreuk ten opzichte van de oorspronkelijke columns is zeer voelbaar. Irritant!

Basics heeft duidelijk een andere insteek, maar toch is de titel wat bedrieglijk. Meer dan om een basiskookboek gaat het hier om een serie persoonlijke tips over wat Kleyn zelf belangrijke zaken vindt. Soms wordt dat erg persoonlijk en laat Kleyn zich enigszins van zijn (zelf volmondig toegegeven) pietluttige kant zien, zoals bij het snijden van de uien, duidelijk een dada van hem. Over het algemeen zijn de adviezen echter goed, zij het dat er in menig geval meer wegen naar Rome leiden dan het boekje belicht. Heel af en toe zie je een foutje of een onvolledigheidje (zo staat in het hoofdstuk Rijzen niet dat die term uitsluitend op gistdeeg van toepassing is: gebruikt u natriumbicarbonaat, dan heet het werken), maar die zijn allemaal hooguit van deze orde en dus spijkers op laag water--ik bedoel maar: ik kan zelf ook behoorlijk pietluttig zijn. Wel kun je je afvragen of dit boekje makkelijk bij de doelgroep terecht komt: degenen voor wie het bestemd is, lijken me geen lezers van kookrubrieken of foodblogs en ook niet het type dat in de afdeling kookboeken rondsnuffelt.

Eén recept mis ik in het boekje, een gerecht dat bij mij thuis tot de favorieten hoort. Ik had het niet bewaard. Ik heb het ooit eens in de Volkskrant gelezen en heb een paar dagen later datgene gemaakt wat ik me herinnerde, zoals ik heel vaak doe. Dit is het:

Spaghetti met citroenrasp en room, vrij naar Onno Kleyn

Nodig voor 2 personen:

- 200 g spaghetti
- 1 citroen
- 1,5 dl room
- ca. 30 g parmezaan
- zout, peper

Zet een grote pan water op en zout het water ruim als het kookt. Rasp de parmezaan en de citroenschil en gebruik bij die laatste alleen het gele deel. Kook de pasta twee minuten korter dan in de gebruiksaanwijzing staat. Verhit in een diepe koekenpan de room, roer er de citroenrasp door en geef er een paar draaien met de pepermolen over. Als de spaghetti klaar is, giet die dan af in een vergiet, meng hem met het ctiroen-roommengsel, roer er één eetlepel parmezaan door en laat nog een minuutje op hoog vuur doorkoken. Doe de pasta over in voorverwarmde borden en serveer meteen; geef de rest van de parmezaan erbij. Een sauvignon blanc smaakt er heerlijk bij.